5 juli 2026

Voor velen staat de vakantietijd voor de deur. Vakantie komt van het Latijnse woord ‘vacare’ dat letterlijk ‘leeg zijn’ betekent – denk ook aan woorden als ‘vacuüm’ en ‘vacature’. Leeg: eindelijk een lege agenda, een tijd om lekker niks te doen en te ontspannen.
Nu zegt een oud spreekwoord ‘ledigheid is des duivels oorkussen’. Als dat waar is, heeft de duivel een goede tijd in de komende vakantie! Maar klopt dat spreekwoord wel? Ik denk eigenlijk dat in onze tijd het omgekeerde wel eens meer van toepassing zou kunnen zijn: ‘rusteloosheid is des duivels oorkussen’.
Want wat zijn we druk met zijn allen! Vraag maar eens aan een paar mensen hoe het gaat. “Goed hoor, wel druk”. Zelfs bejaarde mensen bel ik meestal voordat ik bij ze langsga, anders is er gerede kans dat ze al bezet zijn. En in de vakantie? Zo leeg is die niet. Eénderde van de Nederlanders checkt de werkmail als ze op vakantie zijn, las ik. Een vakantie wordt soms volgestopt met van alles: bezienswaardigheden, activiteiten, actieve outdoor-ervaringen… Is er nog wel tijd om gewoon níets te doen?
De Franse filosoof Pascal stelt dat het grote ongeluk van de mens is dat hij niet kan stilzitten en niets doen. Pascal zegt het heel zwaar: de mens durft niet geconfronteerd te worden met zijn vragen en sterfelijkheid, en daarom vlucht hij in activiteit. Zou daar iets inzitten? Test het uit deze vakantie zou ik zeggen! Ga maar eens een paar uur stil op een stoel zitten… Wat voel je?
En toch kan die leegte het begin zijn van iets goeds. Vacare is ook een term uit het kloosterleven. ‘Vacare Deo’ betekent voor de kloosterling: leeg worden, je van binnen vrij maken, maar met een doel. Leeg worden zodat er ruimte komt voor Gods stem. Want de wereld is niet leeg, je hart hoeft niet hol te zijn. Je kunt naar die stem leren luisteren. Eén geeft er werkelijk rust. Die rust wens ik ieder toe deze vakantie!

Ds. Adriaan Molenaar