Preek “Wat de Bijbel zegt over Echtscheiding”

Tags

, , ,

[Aanvangstekst]

De dienst van vanavond is een leerdienst over echtscheiding. Een belangrijk thema, een moeilijk thema, en een gevoelig thema. Wat heeft de Bijbel daarover te zeggen?

Als aanvangstekst wil ik beginnen met woorden van de apostel Paulus uit een Korinthe 7:
“Degenen die getrouwd zijn geef ik, nee, niet ik – de Heer geeft hun het volgende gebod: een vrouw mag niet scheiden van haar man (is ze al gescheiden, dan moet ze dat blijven of zich met haar man verzoenen), en een man mag zijn vrouw niet wegsturen”.

Je zou kunnen zeggen: dat is dan duidelijk. Scheiden mag niet van de Bijbel. Dan zijn we snel klaar met de dienst vanavond. Maar is dat zo? Ik bedoel niet of de Bijbel scheiden afkeurt, dat is zo, Daar horen we straks meer over. Maar de vraag is of we daarmee klaar zijn. Of beginnen dan de problemen juist? Want juist als je het houdt bij “nee mag niet”, wordt het moeilijk. Wat als een situatie tussen twee mensen echt onhoudbaar wordt? Wat als een van beiden hier geen boodschap aan heeft? En ga zo maar door.
Gods voorschriften zijn goed en heilzaam. Maar wij leven in een gebroken wereld. En dat niet alleen, soms maken we ook stomme of slechte keuzes. En juist bij een onderwerp als vanavond wordt dat alles soms pijnlijk voelbaar…

We gaan eerst maar eens zingen uit psalm 130 “vanuit het diepe duister, roep ik om antwoord Heer”.
————-

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro]
40% van de huwelijken in Nederland eindigt in een echtscheiding. Ik denk dat iedereen hier er in de nabije omgeving wel mee te maken heeft. Misschien zelfs wel in ons eigen leven, of bij je kinderen. En dan is ‘scheiden’ één woord, waar heel verschillende situaties achter kunnen schuilgaan.
Ik denk aan de jonge man, net 25. In de kerk getrouwd, vol overtuiging had hij ja gezegd. “in goede en Kwade dagen… tot de dood ons scheidt”. Maar nog geen jaar na een huwelijk bleek zijn vrouw er nog een andere relatie op na te houden. Toen het uitkwam koos ze voor die ander. Daar stond hij dan, 25 en gescheiden…
Ik denk aan het stel dat steeds vaker ruzie kreeg, zeker nu de kinderen het huis uit waren. Ze hadden het geprobeerd met gesprekstherapie. Maar hij had niet veel met “al dat gepraat over je gevoelens”. Het leverde eerder meer conflicten op, en uiteindelijk liep het uit op een scheiding.
Ik denk aan een vrouw die mishandeld werd en uiteindelijk het huis uitvluchtte. Maar ik denk ook aan stellen die een kaartje rondsturen “in goed overleg hebben we besloten niet samen verder te gaan”. Alles rond de kinderen is goed geregeld, en ze hebben geen ruzie. Maar wel uit elkaar.
Ach, zo zou ik door kunnen gaan. Verhalen, elk met eigen pijn. De een opgelucht na een scheiding, bij een ander is het na jaren nog altijd een open wond.
Ook onder christenen wordt gescheiden; het taboe is er wel vanaf, lijkt het. Al zijn de vragen en de pijn dan soms misschien nog groter. Je hebt immers voor Gods aangezicht trouw beloofd?!
Wat zegt de Bijbel over scheiden? Daar gaan we het vanavond over hebben. En dat belangrijk. Niet op gevoel varen, of doen wat anderen doen, maar zoeken naar Gods wil, ook op dit vlak.

Lees verder

Preek ‘Geloof ondanks vragen: Jezus’ boodschap voor hedendaagse twijfels’

Tags

, , , ,

Gemeente van Jezus Christus,

[intro]
Wist u dat de eerste christenen er wel van beschuldigd werden om menseneters te zijn? Mensen in de Romeinse tijd hadden geruchten opgevangen over wat christenen zondagsmorgens deden in hun bijeenkomst. Ze hielden daar een soort rituele maaltijd, waarbij ze iemands lichaam zouden eten en zijn bloed drinken. En zo zouden die christenen dan denken goddelijk levend te ontvangen. Nu waren de mensen in de Romeinse tijd wel wat gewend qua vreemde rituelen. Bij de Mithras-cultus bijvoorbeeld werd stierenbloed over mensen uitgestort en zelfs gedronken. Maar die christenen, als dat waar was zeiden, dat ging toch alle perken te buiten. Een mens eten en zijn bloed drinken. Walgelijk!
U zult wel begrijpen waar zulke geruchten vandaan kwamen, zeker nu hier vandaag de tafel staat. Buitenstaanders hadden iets opgevangen over het heilig avondmaal. “Neem, eet, dit is mijn lichaam” en “drink allen daaruit, dit is mijn bloed” – we hoorden het net ook nog. Tja, als je dat te letterlijk neemt… Dan klinkt het raar en zelfs afstotelijk!
Net zo’n misverstand komen we tegen in het Bijbelgedeelte dat we lazen. Jezus had al gezegd dat hij het brood is dat leven geeft – we stonden er vanmorgen bij stil. Maar nu gaat hij verder. Het brood dat ik geven zal, zegt Hij, is mijn líchaam. ‘Wie mijn lichaam eet en mijn bloed drinkt heeft eeuwig leven’. Tja… het lijkt erop dat veel hoorders van toen dat letterlijk opvatten. Hun reactie liegt er niet om “dit zijn harde woorden, wie kan daar naar luisteren”. En ze willen Jezus niet langer volgen. Zijn lichaam eten, zijn bloed drinken, kom nou!


Lees verder

‘Jezus: het Brood dat leven geeft’ – korte preek bij viering Heilig Avondmaal

Tags

, ,

Gemeente van Jezus Christus,

[intro: rijst des levens?]
Stel je voor dat je in een cultuur leeft waar rijst het dagelijks voedsel is. Driemaal daags een kommetje rijst, zelfs bij het ontbijt – op veel plaatsen in Azië is dat heel gewoon. En stel je voor dat je de bijbel dan in de taal van een bevolkingsgroep wilt vertalen. En je komt bij de tekst van vanmorgen. Jezus zegt “Ik ben het brood dat leven geeft”. Brood, dat is daar geen gewoon voedsel. Dat is exotisch, voor rijke mensen, of bijzondere gelegenheden. Niet iets voor de gewone man. Is jezus dan ook niet voor gewone mensen? Ja wel toch? Moet je dan misschien in de vertaling gaan neerzetten dat de Heer zegt “Ik ben de rijst die leven geeft”? Misschien geeft dat de boodschap wel beter weer op sommige plaatsen in de wereld. Maar ja, dan kom je toch in de knoop. In de knoop met het feit dat Jezus deze woorden niet zomaar zegt. “Ik ben het brood”. Hij zegt dit, net nadat Hij brood heeft vermenigvuldigd. Vijf broden en twee visjes, daarmee werd een menigte gevoed. Letterlijk brood, dáár kun je toch moeilijk iets anders van maken. .
Nee, dan is het toch maar beter om te laten staan wat er staat, en uit te leggen wat de Heer bedoelt. Wat het ons te zeggen heeft. En dat is precies wat wij vanmorgen mogen horen. Op deze morgen dat het brood klaar staat op de avondmaalstafel.

Lees verder

Preek ‘het kritisch gezag van Jezus in de tempel’

Tags

, , ,

Uit de Bijbel is gelezen: Maleachi 3:1b-3 en Johannes 2:13-22. In deze dienst werden ambtsdragers bevestigd en namen anderen afscheid van de kerkenraad

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro: de beeldenstorm]
het gedeelte dat we uit de Bijbel lazen deed met denken aan de beeldenstorm. De beeldenstorm, misschien hebben we nog niet alle kinderen het met geschiedenis gehad. In de tijd van de tachtigjarige oorlog was het. Groepen mensen gingen de katholieke kerken binnen sloegen daar heiligenbeelden kapot. Maar dat niet alleen, ze vernielden ook kandelaars, koorhekken, orgels, gewaden… Het ging er niet zachtzinnig aan toe. Dingen waarvan de protesteerders, of zoals wij tegenwoordig zeggen: de protestanten – waarvan zij vonden dat ze niet in een kerk thuishoorden, werden er hardhandig uitgegooid. Stel je voor dat je erbij was geweest, wat voor sfeer moet er hebben gehangen? Boosheid of juist opwinding? Heilig enthousiasme of vooral vernielzucht? In die tijd zijn ook de muurschilderingen in deze kerk achter een laag witte verf verdwenen.


Achteraf kun je je afvragen wat de zin is van zo’n wanordelijke beeldenstorm. Waren die dingen in de kerken nu echt zo erg, echt zo verkeerd? Heiligenbeelden als herinnering aan voorbeeldige gelovigen, een rijk aangeklede kerk omdat God het allermooiste en beste verdient, een orgel om bij te zingen… Dat hoeft je toch niet te hinderen om de Heer te aanbidden in zo’n kerk?
Maar soms… soms is het nodig om orde op zaken te stellen. Niet omdat dingen op zich zo verkeerd zijn, maar omdat ze de hoofdzaak naar de achtergrond laten verdwijnen. De hoofdzaak in de kerk, in het geloof. God zelf, en zijn Woord. En dát was aan de hand in de kerk van toen. Dát voelden die beeldenstormers diep van binnen, en dat kwam tot uitbarsting naar buiten. En zo was het ook toen Jezus Lees verder

‘Hoe radicaal moet je zijn?’ Preek n.a.v. Mattheüs 5:29-3

Tags

, , , ,

Eerst de tekst voorlezen: Mattheus 5:29-30

Gemeente van Jezus Christus,

[intro: radicaal]
De AIVD, de inlichtingendienst, doet regelmatig onderzoek naar gevaren die onze samenleving bedreigen. Gevaar van Russische sabotage, gevaar van terroristische aanslagen… Een van de dingen die telkens terugkomt in hun rapporten is het gevaar van radicalisering. Radicalisering, wat is dat? Dat een bepaalde groep steeds extremer wordt in haar standpunten, en ook bereid is steeds extremere dingen te doen. Je hoort van moslimjongeren die radicaliseren. Eerst deden ze weinig met geloof, maar ze gaan steeds vaker naar de moskee. Ze gaan 5 keer per dag bidden, laten een baard staan er lopen in een lang gewaad. En ze zijn soms vatbaar voor de boodschap van filmpjes op internet die oproepen tot geweld, tot strijd voor de Islam. Dan krijg je berichten zoals “man die inreed op kerstmarkt was geradicaliseerde Syriër”. Maar ook bijvoorbeeld een milieuactivist kan radicaliseren.
Dat is één ding. Aan de andere kant kom je ook regelmatig mensen tegen die oproepen tot radicaal christen zijn. Je moet die zoekterm maar eens intikken op internet, dan vind je van alles. Soms goed, soms minder, maar mensen die oproepen tot een radicaal christen-zijn hebben wel één ding gemeen. Ze vinden de meeste christenen veel te lauw en te slap. Alles kan ermee door qua levensstijl, er wordt niet geëvangeliseerd, enzovoorts. Slappe hap! Jezus was radicaal, zo wordt gezegd, dan moeten zijn volgelingen dat ook zijn!
Wás Jezus radicaal, is dat zo? En hoe dan? In het Bijbelgedeelte dat we lazen Lees verder

Terugblikken op 2025: Gods werk in de chaos van de wereld

Tags

, , , ,

Uit de Bijbel is gelezen: Psalm 33, en 1 Korinthiërs 3:9-15

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro: de insteek van de preek]
Oudjaar is het vandaag, en een oudjaarspreek mag ik dus houden. Maar ik wil dat doen met misschien een wat andere insteek dan meestal. Met oudjaar hebben we nogal de neiging om terug te kijken wat er het afgelopen jaar gebeurd is, en daar is op zich niets mis mee. Je wordt er ook nogal mee geholpen door allerlei jaaroverzichten die verschijnen. De belangrijkste koppen uit het nieuws dit jaar natuurlijk, maar ook het sportjaar 2025, het weeroverzicht, of een lijstje met alle beroemdheden die de afgelopen 365 dagen zijn overleden. Zo wordt als vanzelf je aandacht gericht op die dingen: dat is blijkbaar wat er toe doet. De gebruikelijke chaos op het wereldtoneel, politiek en natuurrampen, de showbizz en de BN’ers en de sport.
Ook in je eigen leven kun je terugkijken, op een avond als vanavond. Wat heb je meegemaakt, wat zal je bijblijven? Waren er hoogtepunten of juist dieptepunten, of ging alles vooral zijn rustige gangetje? Niets mis mee, om zo eens terug te kijken. Vooral als je dan bewust je zegeningen telt en God dankt voor als het goede.
Echter: als je niet oppast blijft al het terugkijken zo beperkt tot het platte vlak. Jouw leven en wat de media beheerst. Heeft God ook nog een plek in dat alles? Zou het niet goed zijn om het jaar vanavond eens uit dat perspectief te bekijken? Want voor je het weet denk je, ook als christen, net zo horizontaal als iedereen.


De tekst die centraal op deze oudjaarsavond, is psalm 33:10-11. Daar worden je gedachten een andere kant op geleid dan in de jaaroverzichten! Luister maar Lees verder

Preek Kerst 2025 ‘vrede van boven, vrede van beneden’

Tags

, , ,

Gemeente van Jezus Christus,

[intro: ‘vrede op aarde’]
Vrede op aarde, zongen de engelen in de kerstnacht. Vrede op aarde, echt een thema voor kerst. Liederen zingen ervan, en mensen verlangen ernaar. Tijdens verschillende oorlogen zijn er kerstbestanden geweest: tijdelijke vrede tijdens de kerstdagen, even geen strijd en beschietingen. Op de slagvelden van de Eerste Wereldoorlog werden kerstliederen gezongen in verschillende talen, terwijl de wapens zwegen. Want iedereen voelt wel aan: schieten en strijd, dat past niet bij kerst. Kerst is een feest van vrede. Jezus kwam als kwetsbaar kind, niet als strijdbare soldaat. Hij is de Vredevorst, vrede op aarde!

Ja, vrede op aarde, zou jij er niet naar verlangen? Als je denkt aan die oorlog in Oekraïne die voortduurt. Als je denkt aan mensen in tentenkampen in Gaza. Als je hoort over de vergeten strijd in Soedan en Congo, die ook deze dagen onverminderd doorgaat. Vrede overal, wat zou dat mooi zijn! En tegelijk: wat lijkt het ver weg.
Het is goed om ook dichterbij te kijken. Wij in Nederland hebben al een mensenleven lang geen oorlog meegemaakt. Maar of het overal vrede is? Soms zijn er knallende ruzies tijdens kerstdiners, of er ontbreken mensen aan tafel. Ruzie in de familie. Ruzies tussen buren. Vriendschappen die knappen, om allerlei stomme redenen. Verharding in de maatschappij. Vrede is vaak ver te zoeken, ook in je eigen leven.
Vrede op aarde – hoe komt het er ooit? Vanmorgen wil ik het daarover hebben: “vrede op aarde” – dat waar de engelen bij Bethlehem van zongen. En dan wil ik twee soorten vrede tegenover elkaar zetten: vrede van boven, en vrede van beneden. Maar… misschien anders dan je zou verwachten! Lees verder

Overdenking kerstavond 2025 ‘Beter dan boeken’

Tags

, ,

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro]
Er zijn talloos veel boeken volgeschreven over God en geloof. De kasten in mijn studeerkamer staan er vol mee. Vroeger, toen ik studeerde voor predikant, kwam ik regelmatig in de universiteitsbibliotheek. Daar stonden letterlijk dúizenden boeken over God.
Boeken horen blijkbaar bij geloof. Ga maar eens naar de christelijke boekhandel… Je zou je bijna afvragen: is God ook bereikbaar voor mensen die niet houden van boeken lezen? Voor doeners of dromers, of voor jou die vooral berichten van een schermpje leest?
Het Joodse geloof is een boekgodsdienst. Bij hen voorin de synagoge geen beelden of altaren, zoals in veel andere godsdiensten, maar een kast met Thorarollen. Protestantse christenen hebben er iets van overgenomen. Hier in de kerk ligt altijd één boek open: de Bijbel.
Maar wat je je kunt afvragen: kun je God nu echt leren kennen uit boeken? Zeker als er kasten vol van zijn: wie schrijft al die bladzijden vol, en waar baseer je je dan op?

[het schilderij]
Op deze kerstavond wil ik graag eens met u kijken naar een plaatje. Een schilderij. Kijk maar even! Wat zien we…?

Ik zie een bouwvallige stal, door een gat in de muur is de avondlucht zichtbaar. In de stal staat een kribbe, een voerbak met stro. Stal en stro, dan denk je vandaag natuurlijk aan het Bijbelse Kerstverhaal, hoe Jezus geboren werd in een stal en in een kribbe gelegd.
We zien een aantal mensen die ingespannen kijken naar wat er in de kribbe ligt. Maar dan het opvallende! In de kribbe ligt geen baby’tje, geen kindje Jezus. In de kribbe ligt een boek. Dat trekt meteen de aandacht. Wat zou de schilder híermee kunnen bedoelen? Lees verder

Preek ‘Jezus’ komst maakt klein en blij’, n.a.v. Lukas 1:39-56

Tags

, , ,

Gemeente van Jezus Christus,

[intro]
Zodra Maria Elizabeth ontmoet, springt het kindje in Elizabeths buik op, zo lazen we. Hoe moet ik me dat voorstellen? Een ongeboren kind kan moeilijk opspringen, toch? Het hangt meestal zelfs ondersteboven in zijn moeders buik. Ik denk dat Elisabeth voelde dat het kindje ineens begon te bewegen, te schoppen. Het lijkt me een heel wonderlijk gevoel, dat binnen in je te voelen – ik als man heb daar uiteraard geen ervaring mee. Maar nog opvallender is dat er staat dat het kind van vreugde opspringt. Gek genoeg kan ik me er dan toch iets meer bij voorstellen. Iets zoals wanneer mensen wel zeggen ‘mijn hart maakte een vreugdesprongetje’. Zoiets zal Elizabeth hebben gevoeld, maar dan in haar buik. Een beweging van blijdschap.
Het hele Bijbelgedeelte dat we lazen is vol beweging van blijdschap. En daar willen we vanmorgen bij stilstaan. Het is Advent, de tijd voor kerst. Dat is een tijd van wachten, van uitzien naar het licht, van verlangen in deze donkere dagen. Maar… Advent mag ook een tijd van vreugde zijn. Lees verder

Preek leerdienst ‘Het Christelijk Huwelijk’

Tags

, , , ,

Uit de Bijbel is gelezen: Genesis 2:18-25 en Efeze 5:21-33

Gemeente van Jezus Christus,

[intro]
“Je trouwdag, de mooiste dag van je leven” wordt er wel eens gezegd. Ik denk dan altijd maar: het is niet te hopen, dan wordt het daarna alleen nog maar minder!
Als twee mensen besluiten te gaan trouwen, komen ze er al snel achter wat een enorm aanbod er is aan dingen om die trouwdag zo mooi en bijzonder mogelijk te maken. Unieke trouwlocaties, antieke trouwauto’s, een stropdas die ineens driemaal zo duur is als normaal omdat het voor een bruiloft is… Plechtige of juist informele ceremonies in stadhuis en kerk, net hoe je het wilt. Weddingplanners en wat niet al. Allemaal ter opluistering van het huwelijk.

Of nou ja, het huwelijk? Dit is alleen maar de huwelijksdág. Je zou door al de opsmuk haast vergeten wat een trouwdag is: dát is niet je huwelijk, dat is het begín van een huwelijk. Van een leven als man en vrouw. Dáár gaat het om. “Een trouwdag is even, getrouwd-zijn een leven”.
Er doet zich iets in onze tijd merkwaardigs voor, lijkt het: aan de ene kant worden bruiloften steeds specialer, aan de andere kant staat het huwelijk steeds lager aangeschreven. Minder mensen trouwen, en méér en meer huwelijken houden geen stand. Hoog tijd dus om het vanavond eens te hebben over dat belangrijke onderwerp: het christelijk huwelijk.
Ik merkte bij het maken van deze preek dat hij een beetje als een woekerplant was. Er is zoveel over dit onderwerp te zeggen dat het al snel alle kanten uit woekert. Ik heb mijn best gedaan om te snoeien zodat we het vandaag bij de hoofdlijnen houden. Drie punten en een paar praktische tips. Lees verder