Preek Pinksteren 2025 ‘Pinksteren: de omgekeerde Babylonische spraakverwarring’

Tags

, , , ,

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro]
Hoeveel talen kent u, of ken jij? Hoeveel het er ook zijn, er zijn altijd nog meer talen die je níet kent! Daar sta je dan, in een vreemd stadje tijdens de zomervakantie. Je bent de weg helemaal kwijt, en ook de navigatie lijkt het niet meer te weten. Dan maar de weg vragen! Maar ja, de taal hier… Je ziet een oudere man, en je wenkt hem. Je probeert of hij Engels kent – nee. Je laat een adres zien. En gelukkig, de man knikt dat hij het begrijpt. In een rappe woordenstroom begint hij uit te duiden waar jeheen moet. Maar je begrijpt er niets van! Dus je knikt maar, en je rijdt in de richting waar hij het eerste heen wees. Straks maar weer ergens proberen!
Zoveel verschillende talen op de wereld, het zorgt voor heel wat gedoe. Ik houd wel van talen, maar dat geldt niet voor iedereen. Op vakantie verzuchtte mijn vader wel eens: “’t is allemaal de vloek van de toren van Babel!”
Babel: de babylonische spraakverwarring, hij is spreekwoordelijk. We hoorden er net over uit de Bijbel. De mensen gaan uiteen in volken met elk een eigen taal. Maar… we hoorden ook het tegenovergestelde. In Jeruzalem met Pinksteren verstaan mensen uit allerlei landen en volken ineens allemaal wat de apostelen zeggen. Bij die tegenstelling willen we stilstaan vanmorgen. En ik zei net al tegen de kinderen: het gaat hier over veel meer dan over een talenwonder. Die talen, het is een teken, een teken van iets veel groters. En wat dat is, dat gaan we horen!

Lees verder

Preek ‘Babel, Jeruzalem en Gods plannen in een warrige wereld’

Tags

, , , ,

Uit de Bijbel is gelezen: Jeremia 25:1-4 en 51:20-24

Gemeente van Jezus Christus,

[intro: twee steden]
De hele Bijbel door is er de tegenstelling tussen Jeruzalem en Babel, Babylon. Dat begint al in het Bijbelboek Genesis. Vorige week hoorden we over de bouw van de toren van Babel, in de vlakte van Sinear, het tegenwoordige Irak. Genesis hoofdstuk 11, daar staat hoe de trotse toren van de mens naar de hemel rijkt, hoe ze meer dan menselijk willen zijn en zo juist minder menselijk worden. Maar… na Genesis hoofdstuk 11 komt meteen Genesis hoofdstuk 12, over Abraham. Het eerste dat we van hem horen is dat hij juist wegtrekt uit het gebied van Babel. God begint een ánder volk! Uit Abraham komt Israël, en in Israël is een andere stad: Jeruzalem. Tegenbeeld van Babel.


Deze tegenstelling gaat de hele Bijbel door, tot in het laatste Bijbelboek, Openbaringen. Daar treffen we weer het grote Babylon, de stad van de mens die zich verheft. Die stad gaat echter definitief onder, en de Bijbel eindigt met het nieuwe Jeruzalem, de stad van God die neerdaalt op de aarde. Lees verder

Preek ‘de Toren van Babel toen en nu’

Tags

, ,

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro: torens vandaag]
Hoge torens bouwen, het is van alle tijden. Ik was in het voorjaar met mijn gezin in Parijs, en daar staat natuurlijk de Eiffeltoren. Symbool van de stad, hoog boven alles uittorenend. Een tijd lang was het de hoogste toren ter wereld. Maar tegenwoordig vind je die in Dubai. Daar staat de “Burj Khalifa” (hoe je dat ook uitspreekt) – maar liefst 830 meter hoog. Waarom staat dat ding daar? Het is niet dat ze nou zoveel ruimtegebrek hebben in Dubai; de stad wordt omringd door lege woestijn. Nee, het is om te laten zien dat Dubai rijk en machtig is. Dít kunnen wij bouwen!


Ik begreep dat er in China alweer plannen zijn om een nog hogere wolkenkrabber neer te zetten. Het lijkt erbij te horen, bij grote steden of landen, bij machthebbers die prestige willen: grote gebouwen. Het paleis van Versailles, het Pentagon in de VS. Of denk aan het ongekend grote protserige paleis van Ceauçescu in Roemenië – het grootste gebouw van Europa, bizar als je dat ziet. Nee, die torenbouw van Babel is niet alleen van lang geleden.

[Babel: beschaving met vooruitgang]
Eerst maar even terug naar de Bijbeltekst. We bevinden ons Lees verder

Overdenking ‘uit de diepte’ zangdienst

Tags

, ,

[Aankondiging thema: ‘uit de diepte’]
Het thema dat ik voor deze zangdienst gekozen heb, is ‘uit de diepte’ – naar de beginwoorden van psalm 130, die we straks lezen, zingen, en overdenken. In juli mag ik nogmaals een zangdienst leiden, en dan hebben we het tegenovergestelde thema: ‘uit de hoogte’.
Maar nu dus: ‘uit de diepte’. Wist u dat de meest voorkomende soort psalm in de Bijbel, dat dat klaag- en vraagpsalmen zijn? Geen juich- en jubelpsalmen. Want het leven is niet altijd leuk. Als ik kijk naar wat wij in de erediensten zingen hier, dat pikken we toch meestal de lofpsalmen eruit, en de liederen die spreken van hoop en hulp. Ergens begrijpelijk. Maar… dan dreigt er wel een gevaar. Dit gevaar: dat geloof een soort “bubbel” wordt – het samen fijn hebben, lekker zingen, en de donkere stukken mogen niet zo meedoen. Het donker in de wereld, het donker in je eigen leven, het donker in ons hart. Maar het is er wel!
Ik denk echter dat geloof ook is: het donker in de ogen durven kijken. Juist omdat je in God gelooft. Geloof is: het leven in de ogen kijken. In klacht én dank, in huilen én juichen.
Thema vanavond dus: ‘uit de diepte’. Maar Lees verder

Overdenking Dodenherdenking 2025: ‘Vrij van… vrij tot…’

Tags

, ,

Ik wil graag het woord voeren n.a.v. twee zinnen uit de Bijbel, die allebei gaan over vrijheid. Die zal ik eerst laten horen.


I. Uit de profetieën van Jesaja, hoofdstuk 61:

De geest van God, de HEER, rust op mij, want de HEER heeft mij gezalfd.
Om aan armen het goede nieuws te brengen heeft Hij mij gezonden,
om aan verslagen harten hoop te bieden,
om aan gevangenen hun vrijlating bekend te maken
en aan geketenden hun bevrijding.

II. Uit de brief van de apostel Paulus aan de christenen in Galatië:

Broeders en zusters, u bent geroepen om vrij te zijn. Misbruik die vrijheid niet om uw aardse begeerten vrij spel te geven, maar dien elkaar in liefde.

Geachte aanwezigen, dorpsgenoten,

[intro: kostbare vrijheid]
een mensenleven lang, 80 jaar, is er al vrede en vrijheid in ons land en eromheen. Juist daarom is een herdenking als deze belangrijk, want we weten haast niet meer anders. We moeten blijven beseffen dat vrijheid niet vanzelf spreekt, dat het ook ánders kan zijn, en anders is geweest.
De vlaggen aan de lantaarnpalen in ons dorp helpen ons herinneren. We zien gezichten van mensen die de oorlog niet overleefden. Velen waren er die zómaar slachtoffer werden: omdat hun woonplaats gebombardeerd werd; omdat ze tot een bepaald ‘ras’ behoorden; of omdat ze gedood werden als willekeurige represaille.
We denken echter ook, en in het bijzonder, aan hen die hun leven gaven in de strijd voor de vrijheid: soldaten, verzetsstrijders… Ze brachten het offer van hun leven.

[vrijheid ‘van…’]
We gedenken al deze doden vanavond. Denkend aan hen word je des te meer dankbaar voor de vrijheid die wij nu mogen hebben. Vrijheid die helaas voor velen op deze aarde nog altijd niet vanzelf spreekt. Over die vrijheid wil ik het hebben. Ik heb daarbij twee punten: ten eerste ‘vrijheid van’, en ten tweede ‘vrijheid tot’. Vrijheid ván dingen, en vrijheid tót dingen. Lees verder

Preek “Christenen: (niet) goed geïntegreerde allochtonen” n.a.v. Filippenzen 3:13-4:8

Tags

, , ,

Gemeente van Jezus Christus,

[intro: allochtonen en integratie/assimilatie]
Na de Tweede Wereldoorlog zijn er heel wat Nederlanders geëmigreerd naar Canada of de Verenigde Staten. Een enorme overgang, een vertrek voorgoed, met de boot op weg om daar een nieuw bestaan op te bouwen. Op sommige plekken ging er een heel aantal van die emigranten bij elkaar wonen, bijvoorbeeld in Holland, Michigan. Ze bouwden daar een soort eigen Nederlandse samenleving, waar je op straat Nederlands hoorde spreken, en waar verschillende Nederlandse kerkgenootschappen een vestiging hadden. Natuurlijk, er waren ook dingen anders dan in Nederland, maar het was duidelijk dat hier geen Amerikanen woonden. Zo was het toen. Naarmate de tijd verstreek, veranderde er echter het een en ander. Engels werd meer en meer de voertaal. De eetgewoonten werd ook Amerikaanser, en de auto’s net zo groot als overal in de Verenigde Staten. Het contact met Nederland werd steeds makkelijker te onderhouden, maar de afstand werd juist groter. Momenteel is voor de meeste nakomelingen van Nederlandse emigranten die afkomst alleen maar een leuk deel van hun “cultural heritage” zoals dat heet. Ze zijn Amerikaan, ze doen Amerikaans, en ze hebben een Amerikaans paspoort. Wat is er gebeurd? Ze zijn geïntegreerd in Amerika. Of sterker nog: ze zijn geassimileerd – deel geworden van de andere cultuur.
Ook in Nederland zijn emigranten, gastarbeiders. Naarmate je bij de tweede, derde, of zelfs vierde generatie komt, zijn mensen van bijvoorbeeld Marokkaanse afkomst steeds meer geïntegreerd in de Nederlandse samenleving. Een Marokkaanse moslima anno 2025 gaat echt niet een paar meter achter haar man lopen, zoals haar grootmoeder dat misschien wel deed. En tegelijkertijd heeft ze geen behoefte om een complete “kaaskop” te worden, ze houdt vast aan de islam en aan dingen uit de Marokkaanse cultuur. Integratie: een plek vinden in de samenleving. Wat er met die Nederlandse emigranten in de VS gebeurde, gaat echter een stap verder: assimilatie. Opgaan in het andere land en je eigenheid verliezen.

[thema en punten neerzetten]
Houdt u dit even vast. Want het heeft alles te maken met de tekst die we vanmorgen centraal stellen. Lees verder

Preek Pasen 2025 ‘Jezus opgestaan, niet hier en toch aanwezig’

Tags

, ,

De tekst voor de verkondiging vanmorgen is het begin van Lukas 24 vers 6: “Hij is hij niet, Hij is uit de dood opgewekt”.

Gemeente van Jezus Christus,

[verhalend begin]
Vroeg in de ochtend lopen een paar vrouwen de poorten van Jeruzalem uit. Het begint net licht te worden, de eerste zonnestralen schijnen over de heuvels. De eerste vogels laten zich horen. Het is lente in Israël, net als nu bij ons. Struiken staan in bloei, bomen hebben jonge blaadjes in zo’n prachtige lentegroene kleur. De dauw heeft de ochtendlucht een frisse wasbeurt gegeven.


Echter, het groepje vrouwen heeft geen oog voor dit alles. Ze kijken meest somber naar de grond. Ze zien het mooie morgenrood niet, de vogelgeluiden gaan aan hen voorbij. Hun gezichten zijn getekend door verdriet, en als ze iets tegen elkaar zeggen is het op gedempte toon. Ze zijn onderweg naar een graf. Het graf van Jezus, hun leraar en leider, hun vriend. Hij is dood. En niet zomaar dood, Hij is vermoord. Akelig omgekomen aan het kruis. Vrijdag is dat gebeurd, en net voor zonsondergang is hij in het graf gelegd, net voor de sabbat begon. Nu is de sabbat voorbij en gaan ze naar zijn graf, om zijn lichaam nog beter te verzorgen met olie en geurige kruiden. De zuivere, droevige geur van mirre is te ruiken uit een buidel die ze meedragen – zuiver en droevig als hun verdriet.
Dan komen ze bij het graf. Maar… wat is dat?! Het rotsgraf staat open. De steen die het afsluit is weggerold. Is er al iemand anders gekomen? Snel gaan ze naar binnen. En dan stokt hen de adem in de keel. Het graf is leeg. Hij is hier niet! Jezus is weg, zijn lichaam is verdwenen. Dit kan niet! Wat is er gebeurd? Ze weten zich geen raad, zeg de Bijbeltekst, en ik kan me dat levendig voorstellen. Hij – is – hier – niet. Hè? Lees verder

Preek Goede Vrijdag 2025: ‘Licht en donker: de kracht van Jezus’ kruis’

Tags

, ,

Uit de Bijbel is gelezen Lukas 23:33-49

Gemeente van Jezus Christus,

[intro]
De mensen staan toe te kijken. Daar, net buiten Jeruzalem, op de plek waar gewoonlijk de misdadigers werden geëxecuteerd. Vandaag worden drie mensen gekruisigd. Één van hen heeft een zekere bekendheid. Het is Jezus van Nazareth, de rondtrekkende prediker over wie bijzondere dingen worden verteld, die vorige week nog werd toegejuicht door mensen met palmtakken in hun hand. Je kunt een hele groep van de Joodse leiders vinden op de executieplaats – er is iets bijzonders aan de hand vandaag. Vanmorgen was er ook al onrust bij het paleis van Pilatus. Daarom staan veel mensen toe te kijken nu. Sommigen zijn speciaal de stad uitgekomen, anderen komen toevallig langs en blijven staan.
De toeschouwers hebben al vaker een kruisiging gezien, de tijden zijn hard en ruw. Het lijkt erop dat het gruwelijke ervan hen onberoerd laat. Ze kijken gewoon, het is een schouwspel voor hen. Maar hebben ze door wat hier gebeurt?
Wij zijn vanavond samengekomen, om in gedachten ook naar Jezus aan het kruis te kijken. Om te zien hoe Hij sterft. Niet als schouwspel, nee! Maar om diep tot ons te laten doordringen wat daar op Golgotha gebeurde. Om met eerbied naar Hem op te zien, die daar zijn leven gaf.
Ik heb mijn preek vanavond in 3 punten verdeeld [herhaal deze]:
1. Jezus kruis als lichtpunt te midden van menselijk donker
2. Jezus’ kruis tot middelpunt van de duisternis gemaakt
3. Jezus’ kruis als plek waar het licht voor altijd doorbreekt

Lees verder

Overdenking ‘Jezus, denk aan mij…’ – Witte Donderdag 2025, Heilig Avondmaal

Tags

,

Gemeente van Jezus Christus,

[Intro]
in gedachten zie ik Jezus aan het kruis hangen. Naast hem zijn nog twee mannen gekruisigd, misdadigers. Ook zij zijn ter dood veroordeeld. Daar hangen ze, vol pijn, vastgespijkerd aan het hout van het kruis, in de oosterse zon. Hun leven is verloren, maar ze zullen niet meteen sterven. Dat kan nog een hele tijd duren. Tijd om dingen te zeggen, tijd om dingen te denken. In het midden hangt Jezus, in dezelfde situatie als zij. Zo worden de woorden van de profeet Jesaja vervuld “Hij is onder de misdadigers gerekend”.

[de misdadigers een beeld van ons]
Veroordeelde misdadigers, moordenaars. Op het eerste gehoor staan zij heel ver bij ons vandaan. En hun akelige situatie ook – gelukkig. En toch… Toen ik deze passage bestudeerde kwam ik erachter dat deze misdadigers model zijn voor alle mensen. Ook voor jou en mij. Nee, natuurlijk zijn wij geen moordenaars, geen veroordeelde criminelen. Wij zijn nette mensen, toch? Maar toch… Lees verder

Preek ‘Geen wees meer: leven in verbondenheid met Jezus’ – n.a.v. Johannes 14:18-19; belijdenisdienst met doop

Tags

, ,

Uit de Bijbel is gelezen Johannes 14:15-31

Gemeente van Jezus Christus, gasten, vrienden en familie van Noah,

[intro: ‘wezen’]
“Ik zal jullie niet als wezen achterlaten” zegt Jezus de avond voor zijn dood. Het is een beeld dat me aan het denken zette over wat geloof is. Een wees, dat is iemand zonder ouders. Wat moet het erg zijn om al op jonge leeftijd zonder ouders op de wereld te staan! Ik zelf ken het niet van nabij, maar misschien zijn er wel mensen hier die er alles van weten. Ouders, bron van liefde en vertrouwen en zorg – wat een leegte als je die kwijtraakt. Ook al zijn er andere mensen die hun best voor je doen, ouders zijn onvervangbaar.
Een wees was in de tijd van de Bijbel het toonbeeld van iemand die alleen stond, kwetsbaar was, een basis miste. Zo gebruikt Jezus het ook als beeldspraak. Jezus zal worden gevangen genomen en gedood, hij weet het. En zijn volgelingen? Die staan dan alleen, verweesd – zonder hun leider en leraar! Maar nu het wonder van het geloof: Jezus belooft “Ik laat jullie niet als wezen achter”. Ze zullen zijn zorg, zijn liefde, zijn nabijheid toch niet hoeven missen, nooit. Hoe dat kan? Daar kom ik zo op. Maar dit raakt me. Wie gelooft is geen wees, die heeft een vader en een vriend. Een Vader in de hemel, een Vriend die bij je blijft.

[‘geen wezen’ nu]
Ik dacht verder over dat beeld van de wees, en over geloof. Lees verder